Blog Column Slaapproblemen

4 manieren om je slapeloosheid in perspectief te plaatsen (en meer geestelijke rust te vinden)

Het is een van de grootste en meest essentiële verschillen tussen goede en slechte slapers. De manier waarop ze naar bed gaan. Een goede slaper heeft in het slechtste geval geen emotie als hij gaat slapen. En in het beste geval vindt hij/zij het heerlijk om lekker tussen de lakens te kruipen.

Van knoopje in de maag tot de Mount Everest beklimmen

Een slechte slaper heeft in het beste geval toch altijd een klein knoopje in de maag. Het moet toch maar weer gebeuren. Een hele nacht slapen. Ga er maar aan staan. In het slechtste geval kan het aanvoelen alsof ze de Mount Everest moeten beklimmen. De spanning in het lichaam neemt toe en de negatieve emoties en herinneringen vliegen door het hoofd. Ze moeten een topprestatie gaan leveren. Geen ontspanning maar inspanning. 

Er is nogal wat te verliezen

Slechte slapers worden niet alleen geteisterd door de negatieve ervaringen uit het verleden die zich in hun hoofd genesteld hebben, maar ook door de ‘inleg’ die op tafel ligt. Er is nogal wat te verliezen. Een nacht slecht slapen betekent dat de volgende dag bij voorbaat al hopeloos is. Je voelt je moe en lusteloos, presteert minder op je werk en je bent een minder leuk en gezellig persoon dan dat je eigenlijk kan zijn. Als klap op de vuurpijl loop je ook nog een groter risico op gezondheidsproblemen. 

Het web van de slapeloosheid

Geen wonder dat slapen niet lukt met zoveel druk op je schouders. Er is spanning in plaats van ontspanning. En loslaten verandert in presteren, je best doen of zelfs vechten. Slapen is niet meer iets wat je gedachteloos doet of een bezigheid waar je naar uitkijkt. Het is in een notendop het web van chronische slapeloosheid waarin je vreselijk verstrikt kan raken. 

De tegenstander laten krimpen: 4 manieren

Om slaapproblemen definitief op te lossen is het belangrijk om de macht van de slapeloosheid af te laten nemen. Om het probleem in perspectief te zien. Om je ‘tegenstander’ te laten krimpen van een reusachtig monster tot een klein spinnetje in de hoek van de slaapkamer. Natuurlijk kun je ‘m zien en vind je het niet fijn dat ie er is, maar je hoeft er niet bang voor te zijn. In dit bericht wil ik 4 manieren met je delen om dit te bereiken. 

#1 Feitelijke informatie

De eerste methode – en ik ben hier al vaker op ingegaan – zijn feiten. Ik zal het uitleggen. Tot mijn grote ergernis heeft de media er een handje van om – onder het motto ‘alles voor de kliks’ – allerlei schrikbeelden te koppelen aan slapeloosheid. Als je je wat meer verdiept in de achtergrond ligt het vaak een stuk genuanceerder. Zie bijvoorbeeld dit artikel met 12 slaapfeitjes. 



We kunnen bijvoorbeeld best goed omgaan met weinig slaap, de ‘8 uur slaap’ regel is een fabeltje, de situatie is zelden zo dramatisch als je je tijdens de nacht inbeeld en de effecten van slapeloosheid zijn minder groot dan je denkt. Door op de hoogte te zijn van deze feitelijke kennis ga je je eigen slaapproblemen meer in perspectief zien en vind je vrijwel direct meer geestelijke rust. Een voorwaarde om goed te kunnen slapen. 

#2 Relativerende ontspanningstechnieken

Een andere methode zijn ontspanningstechnieken waarmee je als het ware de draak steekt met je eigen slapeloosheid. Goede voorbeelden zijn paradoxaal denken en overdrijving. Als je het lukt om je eigen slaapproblemen eens goed voor gek te zetten, ben je al op de goede weg. Ga maar na. Bij een ‘tegenstander’ waar je bang voor bent zou je dat niet zo snel doen. Voor de volledigheid heb ik de technieken hieronder een plekje gegeven: 
`

Paradoxaal denken


Een bewezen techniek om met spanning en stress om te gaan is paradoxaal denken. Dit is een vorm van omgekeerde psychologie waarbij het doel is de macht van ʻangstgedachtenʼ te doorbreken door het om te draaien. In plaats van je best doen om in slaap te vallen – wat altijd averechts werkt – doe je je best om wakker te blijven. Niet door heel wild te bewegen, maar door gewoon rustig te gaan liggen met je ogen open. Klinkt gek hè? Toch werkt het echt. De frustratie en stress die ontstaan omdat het ʻmaar niet lukt om te slapenʻ nemen af omdat je iets doet waar je wel controle over hebt: wakker blijven. Je merkt dat de slaperigheid hierdoor toeneemt. Vecht er nog even tegen en geef er uiteindelijk aan toe.

Paradoxaal denken als oplossing tegen slaapproblemen is populair geworden in de jaren ʼ80 van de vorige eeuw. De werkzaamheid van deze vorm van omgekeerde psychologie is door middel van verschillende wetenschappelijke studies vastgesteld. Paradoxaal denken wordt dan ook als effectieve behandeling aangeraden door de American Academy of Sleep Medicine. Kortom, genoeg reden om deze techniek binnenkort zelf eens uit te proberen!

Overdrijving


Het doel van deze techniek is om je eigen angst belachelijk te maken door er zelf nog een schepje bovenop te doen. Een veel voorkomende angstgedachte is bijvoorbeeld: ‘hoe kom ik morgen ooit de dag door met maar X uur slaap’. Probeer alvast vooruit te denken aan de volgende dag en beeld jezelf de meest overdreven gevolgen van je slapeloosheid in. Tot de meest belachelijke en humoristische scenario’s aan toe.

Ga volledig ‘over the top’ met deze techniek. Zie jezelf halfnaakt of met twee verschillende schoenen over straat lopen omdat je in al je slaperigheid je broek bent vergeten aan te trekken. Bedenk hoe je tegen die knappe collega aan in slaap valt. Maak er gewoon iets grappigs van en maak je eigen angst belachelijk. Je zult merken dat deze hierdoor in kracht afneemt waardoor het makkelijk wordt om de slaap toe te laten. Bovendien is het ook nog eens erg leuk om te doen. En waarom zou je jezelf niet vermaken als je toch wakker ligt 🙂

#3 Humor

Een andere methode om de macht van je slapeloosheid te verkleinen is humor. Humor heeft de ongekende kracht om vrijwel alles in perspectief te plaatsen. En – geloof het of niet – slaapproblemen en humor gaan eigenlijk best goed samen. Alleen al het bekijken van een aantal zogenoemde ‘memes’ over slapeloosheid (helaas vaak wel Engelstalig) kan je helpen om alles wat luchtiger te zien. Bovendien laten ze je zien dat veel mensen hetzelfde meemaken en tegen dezelfde frustraties en ervaringen aanlopen. 

slapeloosheid

#4 Mindfulness

De laatste methode is mindfulness. Een gemoedstoestand of ‘staat van zijn’ waarbij je ervaringen, gevoelens en gedachten accepteert zonder er op te reageren of er tegen te vechten. En dat haalt de angel uit je angst en maakt vrijwel direct een wereld van verschil. Ik heb een aantal artikelen geschreven over mindfulness in combinatie met slaapproblemen, maar om echt de kracht van mindfulness te ervaren verwijs ik je graag door naar mijn favoriete boek hierover. 
slaapwijzer

Laat een reactie achter

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

We respecteren uw privacy. Bovenstaande gegevens worden alleen gebruikt voor uw reactie op dit artikel. Met het plaatsen van een reactie geeft u toestemming om die gegevens daarvoor te verwerken. Voor meer informatie raadpleeg ons privacy beleid.

Ook interessant om te lezen